Jaarruimte berekenen 2026: zo werkt de formule

Je jaarruimte 2026 is 30% van je premiegrondslag, min een correctie voor het pensioen dat je in 2025 opbouwde. De premiegrondslag is je inkomen uit 2025, tot maximaal € 137.800, min € 19.172. Bouwde je in 2025 pensioen op in een regeling met overgangsrecht, dan gaat er 6,27 keer je factor A af. Met je jaarruimte weet je hoeveel lijfrentepremie je in 2026 maximaal mag aftrekken. Elke uitkomst in dit artikel is een indicatie, geen advies.

De formule voor de jaarruimte 2026

De jaarruimte is de ruimte die je hebt om premies voor een lijfrente af te trekken van je inkomen in box 1. Je hebt die ruimte als je in het jaar ervoor te weinig pensioen hebt opgebouwd, een pensioentekort. Voor 2026 kijk je dus naar je situatie in 2025.

Voor een pensioenregeling met overgangsrecht, of als je geen pensioen opbouwt bij een werkgever, ziet de formule er zo uit:

Jaarruimte 2026 = 30% × premiegrondslag − 6,27 × factor A

Hieronder lopen we de drie stappen langs.

Stap 1: je premiegrondslag

De premiegrondslag is je inkomen in 2025. Volgens de wet tellen daarvoor bij elkaar op:

Van dat totaal telt maximaal € 137.800 mee. Daar gaat € 19.172 af. Dat bedrag heet in de volksmond de AOW-franchise: over dat deel van je inkomen krijg je later AOW, dus daarover hoef je niet zelf pensioen op te bouwen.

Verdien je meer dan € 137.800, dan telt alleen € 137.800 mee, en gaat daar € 19.172 vanaf. Hoger kan je premiegrondslag dus niet worden.

Stap 2: 30% van de premiegrondslag

Van de premiegrondslag neem je 30%. Bij een premiegrondslag van € 30.000 is dat € 9.000. Bouw je geen pensioen op via een werkgever, zoals veel zzp'ers, dan is dit meestal meteen je jaarruimte.

Stap 3: de correctie voor pensioenopbouw (factor A)

Bouwde je in 2025 wel pensioen op, bijvoorbeeld in loondienst, dan heb je een deel van je pensioen al geregeld. Daarom gaat er een bedrag af van de 30%.

Valt je regeling onder het overgangsrecht, dan is die correctie 6,27 keer je factor A. De factor A is de aangroei van je pensioen in 2025. Je vindt hem op het Uniform Pensioenoverzicht (UPO) van je pensioenfonds of verzekeraar, onder het icoon Factor A.

Is je pensioenregeling al aangepast aan de nieuwe pensioenregels, dan werkt de correctie anders. Dan gaat de pensioenpremie van het vorige jaar eraf, en staat het bedrag dat je nodig hebt op je UPO onder het icoon Jaarruimte. Twijfel je in welke situatie je zit? Vraag het je pensioenfonds.

Twee rekenvoorbeelden

De voorbeelden hieronder zijn een indicatie, geen advies. Ze laten alleen zien hoe de rekensom werkt.

Voorbeeld 1: zzp'er zonder pensioenregeling

Sanne had in 2025 een winst uit onderneming van € 50.000 vóór de ondernemersaftrek. Ze bouwt geen pensioen op via een werkgever, dus ze heeft geen factor A.

Voorbeeld 2: werknemer met pensioen in een regeling met overgangsrecht

Daan had in 2025 een belastbaar loon van € 60.000. Op zijn UPO staat een factor A van € 1.000.

Komt de correctie hoger uit dan de 30%, dan heb je geen jaarruimte voor dat jaar.

Wil je dit niet met de hand uitrekenen? De Jaarruimte & Lijfrente Calculator 2026 zet de rekensom in een Excel-bestand voor je klaar. Je vult je inkomen uit 2025 per soort in, en je factor A of, bij een regeling onder de nieuwe pensioenwet, het bedrag onder het icoon Jaarruimte van je UPO. Je ziet je premiegrondslag en je jaarruimte 2026, met de bedragen van 2026 en de bron erbij. Er zit ook een printbare pdf van één pagina bij, "Jaarruimte 2026 in gewone taal". Rekenhulp: de uitkomst is een indicatie, geen advies.

Reserveringsruimte: niet-gebruikte jaarruimte

Heb je je jaarruimte in een jaar niet helemaal gebruikt, dan vervalt die niet meteen. Wat je laat liggen, kun je nog tien jaar inzetten. Dat heet reserveringsruimte.

In 2026 gaat het om niet-gebruikte jaarruimte uit 2016 tot en met 2025. Je kunt in 2026 maximaal € 42.753 aan reserveringsruimte gebruiken. In 2027 vervalt wat er uit 2016 nog over is.

Heb je zowel jaarruimte als reserveringsruimte? Dan raadt de Belastingdienst aan eerst je reserveringsruimte te gebruiken. Zo gaat oudere, niet-gebruikte jaarruimte niet verloren. Voor de reserveringsruimte heb je wel je inkomen en pensioenopbouw van de afgelopen tien jaar nodig. In de calculator vul je de niet-gebruikte jaarruimte per jaar van 2016 tot en met 2025 zelf in, bijvoorbeeld uit het Hulpmiddel lijfrentepremie of je eigen administratie; hij houdt het maximum van € 42.753 aan en begint bij het oudste jaar.

Wanneer heb je geen jaarruimte?

Let ook op het moment van betalen: je mag een premie of storting alleen aftrekken in het jaar dat je hem betaalt. Wil je je jaarruimte 2026 gebruiken, dan moet het geld uiterlijk 31 december 2026 betaald zijn. Wat dat voor zzp'ers betekent, lees je in lijfrente aftrekken als zzp'er. Wil je aan het eind van het jaar ook je andere geldzaken op een rij, zoals schenkingen, giften en zorgkosten, kijk dan bij de Eindejaarscheck 2026.

Voor de precieze berekening van jouw jaarruimte en reserveringsruimte heeft de Belastingdienst het Hulpmiddel Lijfrentepremie.

Veelgestelde vragen

Hoe bereken je de jaarruimte voor 2026?

Neem je inkomen uit 2025, tot maximaal € 137.800, en trek daar € 19.172 vanaf. Dat is je premiegrondslag. Neem daar 30% van en trek de correctie voor je pensioenopbouw in 2025 eraf, bij een regeling met overgangsrecht 6,27 keer je factor A. De uitkomst is een indicatie, geen advies.

Welk inkomen telt mee voor de jaarruimte 2026?

Je inkomen uit 2025: je winst uit onderneming vóór de ondernemersaftrek, je belastbare loon, je belastbare resultaat uit overige werkzaamheden en je belastbare periodieke uitkeringen. Daarvan telt maximaal € 137.800 mee.

Waar vind ik mijn factor A?

Op het Uniform Pensioenoverzicht (UPO) van je pensioenfonds of verzekeraar, onder het icoon Factor A. Valt je regeling al onder de nieuwe pensioenregels, dan gebruik je het bedrag onder het icoon Jaarruimte.

Wat is het verschil tussen jaarruimte en reserveringsruimte?

De jaarruimte is je ruimte voor dit jaar, op basis van je situatie in het jaar ervoor. Reserveringsruimte is jaarruimte uit de tien jaar daarvoor die je niet hebt gebruikt. In 2026 is dat ruimte uit 2016 tot en met 2025, tot maximaal € 42.753.

Heb ik jaarruimte als ik geen pensioen opbouw via een werkgever?

Meestal wel, als je in 2025 inkomen had boven € 19.172. Zonder pensioenregeling heb je geen factor A, dus dan is je jaarruimte 30% van je premiegrondslag. Dit is een indicatie, geen advies.

Alle rekensommen zijn een indicatie, geen advies. Bedragen: belastingdienst.nl en wetten.overheid.nl, geraadpleegd op 18 oktober 2026.

Lees ook